Czerwcowa fala rekordowych upałów mogła pozbawić europejskich rolników nawet 10 mln ton pszenicy, kukurydzy i jęczmienia — to mniej więcej tyle, ile rocznie produkują razem Austria, Irlandia i Holandia. Straty finansowe szacowane są na około 2 mld euro. Dla gospodarstw mlecznych oznacza to konkretne ryzyko: mniejsza podaż zbóż w Europie to presja na ceny komponentów paszowych jesienią.
Kluczowe ustalenia
- Analiza Energy and Climate Intelligence Unit (ECIU) wskazuje na utratę nawet 10 mln ton pszenicy, kukurydzy i jęczmienia w wyniku czerwcowej fali upałów.
- Szacowana wartość utraconych zbiorów to około 2 mld euro. Skala odpowiada rocznej produkcji zbóż w Austrii, Irlandii i Holandii razem wziętych.
- Największe straty poniosła Francja — nawet 4,1 mln ton mniej zbóż, co przekłada się na ok. 891 mln euro. Na Węgrzech produkcja może spaść o 2,4 mln ton, w Niemczech o ok. 1,4 mln ton (ok. 233 mln euro).
- Upały przypadły na okres intensywnego wzrostu roślin — pogorszyły jakość ziarna i zmniejszyły jego masę. Pszenica bardzo źle znosi temperatury przekraczające 27°C.
- Straty dotyczą też innych upraw: francuski rolnik cytowany przez ECIU ocenia, że plony soi mogą być niższe nawet o 50–70%.
Wpływ na polską branżę mleczną
To jest news, który wygląda jak temat zbożowy, a jest tematem mleczarskim. Struktura kosztów w gospodarstwie mlecznym opiera się w największym stopniu na żywieniu, a pasze treściwe — zboża i śruta sojowa — reagują na sygnały podażowe szybciej niż jakikolwiek inny komponent. Szczególnie warto zwrócić uwagę na soję: spadek plonów o 50–70% w części upraw to skala, która nie zostanie zaabsorbowana bez ruchu cen. Jednocześnie należy zachować chłodną głowę — europejski rynek zbóż wchodzi w ten sezon z przyzwoitymi zapasami, a straty we Francji czy na Węgrzech mogą być częściowo zrównoważone importem. Kluczowe pytanie brzmi więc nie „czy pasze podrożeją”, lecz „o ile i kiedy”. Gospodarstwa, które zakontraktują część dostaw przed jesienią, przenoszą to ryzyko na dostawcę zamiast na własny budżet.
Opinie ekspertów
„Pszenica bardzo źle znosi temperatury przekraczające 27°C. W takich warunkach pogarsza się jakość ziarna, a kłosy wytwarzają mniejsze nasiona, co bezpośrednio ogranicza wielkość plonów.”
— Joachim Rukwied, prezes Niemieckiego Związku Rolników
„Mimo wieloletnich inwestycji w zwiększanie odporności gospodarstwa na suszę i wysokie temperatury tegoroczne warunki okazały się wyjątkowo trudne. Plony niektórych upraw, zwłaszcza soi, mogą być niższe nawet o 50–70 proc.”
— Benoît Merlo, francuski rolnik, cytowany przez ECIU
Praktyczne wnioski dla hodowców
- Zabezpiecz część zapotrzebowania na pasze treściwe kontraktami terminowymi jeszcze przed jesiennym szczytem popytu.
- Zinwentaryzuj własne zapasy kiszonek i sianokiszonek — im większy udział pasz własnych, tym mniejsza wrażliwość na wahania cen zbóż.
- Skonsultuj z doradcą żywieniowym warianty dawki pokarmowej na wypadek skoku cen śruty sojowej — elastyczność receptury to realna oszczędność.
- Śledź notowania pszenicy i kukurydzy na MATIF: to najszybszy wskaźnik tego, jak rynek wycenia tegoroczne straty.
Zobacz także: 500 zł do hektara na nawozy. Kto skorzysta i na jakich zasadach?
