Żeby mieć zdrowe i wysokowydajne krowy, musimy o nie zadbać już od pierwszych dni ich życia. Prawidłowy odchów cieląt i jałówek jest jednym z najważniejszych aspektów współczesnej hodowli bydła mlecznego.
Według Gavina Stanley`a, specjalisty z Diamond V (USA), wśród hodowców bydła mlecznego w całym kraju można zaobserwować tendencję do zacielania niedojrzałych płciowo jałówek. Jednym z głównych powodów takiej praktyki jest wysoka cena paszy. Zbyt wczesne zacielanie wiąże się jednak z długofalowymi, negatywnymi skutkami: przyczynia się do niższej produkcji mleka, problemów zdrowotnych i obniżenia wskaźników rozrodu. Jałówki, które wycielą się zanim osiągną fizyczną dojrzałość, nigdy nie wykażą swojego pełnego potencjału jako dorosłe krowy.
Tina Kohlman (Uniwersytet Wisconsin-Madison) wskazuje, że to nie wiek powinien być wyznacznikiem dojrzałości płciowej jałówek hodowlanych, ale ich masa ciała w momencie wycielenia. Osiągnięcie dojrzałości fizycznej wpływa nie tylko na wydajność w pierwszej laktacji, ale także w ciągu całego okresu użytkowania. Ponadto, dojrzałe jałówki dobrze adaptują się w stadzie, osiągają wysoką wydajność i nie mają problemów z rozrodem. Ogromne znaczenie w osiągnięciu dojrzałości płciowej ma dawka pokarmowa jałówek oraz ich średnie dzienne przyrosty, a te parametry można łatwo sprawdzić poprzez regularne ważenie cieląt.
Według Stanley`a (USA), aby osiągnąć pełną dojrzałość jałówek przed wycieleniem, hodowcy powinni się skupić na kilku bardzo istotnych kwestiach:
- uzyskaniu prawidłowej masy ciała krów w 3, 4 i 5 laktacji w ciągu 80-120 dni po porodzie,
- ważeniu cieląt w dniu porodu,
- ustaleniu pożądanych wyników wzrostu i zdrowia cieląt na każdym etapie rozwoju,
- ważeniu cieląt na różnych etapach wzrostu, aby ustalić, czy zastosowany system odchowu sprawdza się w gospodarstwie.
Jeśli hodowca osiąga zamierzone cele, może zacielać jałówki tak, aby wycieliły się w wieku 22-23 miesięcy. Jeśli jednak cele te nie zostaną osiągnięte, powinien opóźnić zacielenie jałówki, aby osiągnęła wymaganą masę ciała jeszcze przed porodem.
Staley podkreśla, że przeciętność idzie w parze z niedojrzałością, a elitarne stada to te, które skupiają się na odchowie elitarnej młodzieży.
Autor: Kinga Piotrowska
Sylwia Mościcka
Bardzo cenne w tym artykule jest to, że przypomina o bardzo ważnej kwestii, jak pomiar jałówek przed pierwszym zacieleniem i o ogólnej kontroli przyrostów przez cały odchów. Wykonujemy coś takiego w naszym stadzie i obserwujemy taką zależność, więc szczerze polecam zainteresowanie się tym tematem.
