Stany Zjednoczone zapowiedziały wprowadzenie zakazu importu produktów mleczarskich z Kanady. Ograniczenia, które mają wejść w życie za trzy tygodnie, obejmą również większość napojów alkoholowych oraz motocykle. Decyzja Waszyngtonu jest kolejnym etapem gwałtownej eskalacji sporu handlowego pomiędzy USA a Kanadą, który obejmuje już towary warte miliardy dolarów.
Nowe amerykańskie restrykcje są odpowiedzią na działania Kanady, która zdecydowała o nałożeniu ceł odwetowych na amerykańskie towary o wartości 20 mld dolarów. Wśród produktów objętych kanadyjskimi środkami znalazły się m.in. sery.
USA zakażą importu kanadyjskich produktów mleczarskich
Biały Dom poinformował, że za trzy tygodnie Stany Zjednoczone wstrzymają import kanadyjskich produktów mleczarskich, a także większości alkoholi i motocykli.
To jednak niejedyny element nowych restrykcji. Kanadyjskie towary mają również zostać wykluczone z dużych, długoterminowych kontraktów realizowanych przez amerykańską administrację federalną.
Donald Trump polecił General Services Administration (GSA), aby uznała kanadyjskie produkty za niekwalifikujące się do takich zamówień do czasu, aż – według stanowiska amerykańskiej administracji – Kanada zapewni pełną i uczciwą wzajemność w dostępie amerykańskich towarów do swojego rynku.
Dla sektora mleczarskiego oznacza to kolejne ograniczenie możliwości handlowych pomiędzy dwoma silnie powiązanymi gospodarczo krajami.
Kanada odpowiada cłami na towary z USA
Decyzję Waszyngtonu poprzedziło ogłoszenie przez Kanadę własnych środków odwetowych. Obejmują one amerykańskie towary o wartości około 20 mld dolarów.
Na liście znalazły się setki produktów, w tym stal, aluminium, sprzęt gospodarstwa domowego, maszyny rolnicze oraz sery. W zależności od kategorii stawki celne mają wynosić od 15 do 50%.
Kanadyjskie działania były z kolei odpowiedzią na wcześniejsze posunięcie Waszyngtonu. 22 sierpnia Stany Zjednoczone nałożyły 50-procentowe cła na około 5% importu z Kanady.
Amerykańska administracja uzasadnia swoje działania m.in. zarzutami dotyczącymi nierównego traktowania amerykańskich przedsiębiorstw z branży mleczarskiej, alkoholowej i motoryzacyjnej na rynku kanadyjskim.
Nabiał ponownie w centrum sporu USA–Kanada
Sektor mleczarski stał się jednym z istotnych elementów narastającego konfliktu handlowego.
Kanada posiada system zarządzania podażą obejmujący m.in. produkcję mleka, który od lat pozostaje przedmiotem sporów w relacjach handlowych ze Stanami Zjednoczonymi. Najnowsza decyzja Waszyngtonu idzie jednak znacznie dalej niż klasyczny spór o poziom ceł czy dostęp do kontyngentów.
Zapowiadany zakaz importu kanadyjskiego nabiału oznaczałby zamknięcie amerykańskiego rynku dla produktów mleczarskich pochodzących z Kanady na czas obowiązywania restrykcji.
Jednocześnie Kanada obejmuje dodatkowymi cłami m.in. sery ze Stanów Zjednoczonych. Tym samym bariery handlowe rosną po obu stronach granicy.
Kanada silnie zależna od rynku amerykańskiego
Skala potencjalnych konsekwencji jest szczególnie duża dla Kanady ze względu na strukturę jej handlu zagranicznego.
Ponad 70% kanadyjskiego eksportu trafia obecnie do Stanów Zjednoczonych. Tak duże uzależnienie od jednego partnera handlowego sprawia, że kolejne ograniczenia w dostępie do amerykańskiego rynku mogą mieć znaczący wpływ na kanadyjskich producentów i eksporterów.
Premier Kanady Mark Carney zapowiedział jednak, że rząd chce wykorzystać obecny kryzys do przyspieszenia dywersyfikacji handlu zagranicznego.
Według niego w ciągu najbliższej dekady kanadyjski eksport na rynki inne niż Stany Zjednoczone ma się podwoić.
„It’s about ensuring that no country can hold us hostage. And that we can live how we want to live” – powiedział Carney, broniąc działań odwetowych rządu.
Kanada chce zmniejszyć zależność od USA
Dotychczasowe silne powiązanie gospodarcze z USA kanadyjski premier określił jako wygodne, ale prowadzące do nadmiernej zależności od jednego partnera.
Rząd w Ottawie zamierza wykorzystać obecną sytuację do zwiększenia krajowych inwestycji oraz rozwoju nowych kierunków eksportowych.
Według Carneya dotychczasowe negocjacje z Waszyngtonem nie przyniosły porozumienia m.in. dlatego, że strona amerykańska oczekiwała ustępstw dotyczących ochrony kanadyjskiego sektora kultury oraz takich branż jak motoryzacja, hutnictwo i leśnictwo.
W obecnej sytuacji Ottawa coraz wyraźniej spogląda w kierunku innych partnerów gospodarczych.
Kanada może zacieśnić relacje z Unią Europejską
Jednym z potencjalnych kierunków dalszej dywersyfikacji jest Unia Europejska.
Według przedstawiciela kanadyjskiej administracji Ottawa analizuje możliwość zacieśnienia strukturalnych relacji gospodarczych z UE. Dodatkowo premier Mark Carney ma w najbliższym tygodniu wystąpić przed Parlamentem Europejskim.
Dla europejskiego sektora rolno-spożywczego rozwój sytuacji może mieć istotne znaczenie. Jeżeli Kanada rzeczywiście będzie dążyła do zmniejszenia zależności od Stanów Zjednoczonych, część strumieni handlowych może zostać skierowana na inne rynki.
Nie oznacza to automatycznie znaczącego wzrostu wymiany produktami mleczarskimi z UE, ale dalsza eskalacja sporu może zmieniać układ sił i przepływy towarów w handlu międzynarodowym.
Spór może zmienić kierunki handlu produktami mleczarskimi
Dla światowego sektora mleczarskiego szczególnie ważne będą konsekwencje ograniczenia wymiany pomiędzy USA i Kanadą.
Zakaz importu kanadyjskiego nabiału oznacza konieczność znalezienia innych odbiorców dla produktów, które wcześniej trafiały na rynek amerykański. Jednocześnie cła nakładane przez Kanadę na amerykańskie sery mogą osłabić ich konkurencyjność na tamtejszym rynku.
W dłuższym okresie może to prowadzić do zmian kierunków handlu. Kanadyjscy eksporterzy mogą intensywniej poszukiwać odbiorców poza USA, podczas gdy amerykańscy producenci będą musieli mierzyć się z wyższymi barierami na rynku północnego sąsiada.
Skala wpływu na światowe ceny produktów mleczarskich będzie jednak zależała od wielkości ograniczonych przepływów handlowych oraz możliwości przekierowania towaru na inne rynki.
Na razie nie widać szans na szybkie porozumienie
Najnowsze działania obu państw wskazują na dalszą eskalację konfliktu, a nie jego wygaszanie.
Była amerykańska urzędniczka ds. handlu Wendy Cutler zwróciła uwagę, że sytuacja polityczna nie sprzyja obecnie szybkiemu kompromisowi. Żaden z rządów nie chce sprawiać wrażenia strony zbyt skłonnej do ustępstw.
Spór zaczyna więc wykraczać poza poszczególne stawki celne i wpływać na szersze relacje pomiędzy sąsiadującymi państwami, których gospodarki przez lata były bardzo silnie zintegrowane.
Podsumowanie
Stany Zjednoczone zapowiedziały zakaz importu kanadyjskich produktów mleczarskich, który ma wejść w życie za trzy tygodnie. Ograniczenia obejmą również większość alkoholi i motocykle, a kanadyjskie towary zostaną wykluczone z części długoterminowych kontraktów federalnych.
Jest to odpowiedź na kanadyjskie cła odwetowe obejmujące amerykańskie towary o wartości około 20 mld dolarów, w tym sery, maszyny rolnicze, stal i aluminium. Stawki wynoszą od 15 do 50%.
Eskalacja sporu może mieć konsekwencje także dla międzynarodowego handlu produktami mleczarskimi. Kanada, która kieruje ponad 70% całego eksportu do USA, zapowiada przyspieszenie dywersyfikacji i rozwój relacji z innymi partnerami. Jednym z kierunków może być Unia Europejska.
Zobacz także: Ceny nabiału w Ukrainie mogą wzrosnąć nawet o 25%. Problemy z logistyką uderzają w ryne
